北京高等教育发展报告（2025～2026）
| 书 名： |
北京高等教育发展报告（2025～2026） |
| 英 文 名： |
ANNUAL RESEARCH REPORT ON THE DEVELOPMENT OF HIGHER EDUCATION IN BEIJING （2025-2026）
|
| 作 者： |
冯洪荣 梁家峰 主编; 高兵 王铭 韩亚菲 副主编 |
| I S B N： |
978-7-5228-7188-2 |
| 丛 书 名： |
|
| 关 键 词： |
北京市 高等教育 强国建设 创新人才培养 |
| 出版时间： |
2026年05月 |
中文摘要
北京高等教育肩负着为全国高等教育树立典范、提供示范的重要使命。基于教育强国建设战略要求，本报告深入分析北京高等教育在课程思政、人才竞争、科技支撑、民生保障、社会协同、国际影响等关键领域的发展现状、典型经验及提升路径。研究发现，北京高等教育在课程思政方面发挥了全国示范作用，在科技支撑和人才竞争方面表现卓越，在国际影响方面具有显著优势，在民生保障、社会协同方面稳步发展并持续优化。北京高等教育发展呈现“思政引领示范突出、人才竞争优势明显、科技创新能力强劲、整体协调发展良好”的基本格局。
北京高校教师对课程思政持有较高的认同感和参与意愿，并在课程设计与教学环节充分融入思政元素，但同时也存在教学方式互动性弱、思政成果产出较少、激励机制仍需加强等问题，需要优化激励机制、创新教学方法。北京高等教育资源丰富，人才集聚效应明显，是支撑北京国际科技创新中心建设的重要人才力量，但目前对青年人才吸引力下降，学科布局与产业发展适配度有待提升，应优化学科专业布局，提升属地就业吸引力。北京高校科研基础雄厚、创新资源集聚，在基础研究、平台建设、人才培养及服务国家战略等方面发挥了重要作用，但仍面临重大原创成果不足、市属高校与央属高校差距显著、科技成果转化效能不高等问题。北京在推动高精尖产业发展的同时，面临就业弹性系数下降、劳动力市场对具备硕士及以上学历或专项技术能力的人才需求增强、第三产业的就业吸纳能力边际减弱等挑战，需要从推动政策协同与机制创新、深化校企融合与学科调整、实施精准引导与渠道开拓方面入手思考对策。北京高等教育规模扩大，层次不断提升；高校专业布点持续优化，提高与产业协同程度；高校和学科布局持续优化，校地协同有效提升；市属高校优势学科积累增加，加强了与地区行业的需求协同，今后需要构建以社会协同为目标的高等教育治理体系。北京依托其“四个中心”的战略定位，在我国建设世界重要教育中心进程中发挥着关键引领作用，在“集聚全球人才”“国际交流合作”“参与全球教育治理”三个维度上发展与挑战并存。
在数字化浪潮席卷全球的背景下，人工智能正深刻重塑着高等教育的生态与模式，高校教师作为人才培养与知识传播的关键力量，其数字素养直接影响着教育教学水平与人才培养质量，当前高校教师在面对生成式人工智能时，存在认知不足、应用能力欠缺以及难以融入教学实践等问题。北京高校学费标准长期未调整，存在学费标准与经济社会发展水平不同步、学科间学费差异不合理、优质优价原则缺位等问题，需要从多个维度推进改革。本报告使用北京市属高校大学生就读经验调查数据实证考察了我国高校师生交往对本科生学习收获的影响以及异质性表现，要充分认识和发挥师生交往对促进学生发展的作用，关注不同学生群体的差异化交往需求以及注重发挥非正式交往在本科人才培养中的功能与作用。
北京高校通过校际协同、学科交叉、产教融合、国际合作等路径构建创新人才培养机制，并在创新创业教育、人才培养特区建设、前沿领域布局、创新方法驱动、人工智能赋能等多维度深化探索与创新实践，取得了显著成效。本报告遴选出清华大学计算机科学实验班、中国农业大学未来技术学院、北京工业大学樊恭烋荣誉学院、北京建筑大学建筑学实验班四个案例，全面介绍学校在创新人才培养上开展的改革与实践，展现取得的成效与发展趋势。
>>
文章列表
CommonID:DIR_73959536,ID:16936103,SiteID:14,Type:formerAidText,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775105,name:《北京高等教育发展报告（2025～2026）》编写组,ShortName:,SubName:,EnTitle:null,EnShortTitle:null,EnSubTitle:null,Level:0,BookId:16936098,AbstractCH:null,AbstractEN:null,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936102,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:Y,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:null,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:29.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:《北京高等教育发展报告（2025～2026）》编写组,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:《北京高等教育发展报告（2025～2026）》编写组,_RowNo:1
CommonID:DIR_73959537,ID:16936105,SiteID:14,Type:formerAidText,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775106,name:《北京高等教育发展报告（2025～2026）》专家委员会,ShortName:,SubName:,EnTitle:null,EnShortTitle:null,EnSubTitle:null,Level:0,BookId:16936098,AbstractCH:null,AbstractEN:null,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936104,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:Y,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:null,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:29.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:《北京高等教育发展报告（2025～2026）》专家委员会,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:《北京高等教育发展报告（2025～2026）》专家委员会,_RowNo:2
CommonID:DIR_73959538,ID:16936107,SiteID:14,Type:formerAidText,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775107,name:主要编撰者简介,ShortName:,SubName:,EnTitle:null,EnShortTitle:null,EnSubTitle:null,Level:0,BookId:16936098,AbstractCH:null,AbstractEN:null,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936106,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:Y,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:null,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:29.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:主要编撰者简介,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:主要编撰者简介,_RowNo:3
CommonID:DIR_73959539,ID:16936109,SiteID:14,Type:formerAidText,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775108,name:前言,ShortName:,SubName:,EnTitle:null,EnShortTitle:null,EnSubTitle:null,Level:0,BookId:16936098,AbstractCH:null,AbstractEN:null,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936108,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:Y,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:null,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:29.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:前言,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:前言,_RowNo:4
CommonID:DIR_73959540,ID:16936111,SiteID:14,Type:formerAidText,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775109,name:摘要,ShortName:,SubName:,EnTitle:null,EnShortTitle:null,EnSubTitle:null,Level:0,BookId:16936098,AbstractCH:null,AbstractEN:null,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936110,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:Y,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:null,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:29.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:摘要,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:摘要,_RowNo:5
CommonID:DIR_73959571,ID:16936113,SiteID:14,Type:part,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775110,name:Ⅰ 总报告,ShortName:,SubName:,EnTitle:Ⅰ General Report,EnShortTitle:,EnSubTitle:,Level:1,BookId:16936098,AbstractCH:,AbstractEN:,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936112,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:N,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:b120260701X20254922001_001,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:29.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:Ⅰ 总报告,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:Ⅰ 总报告,_RowNo:6
Ⅰ 总报告
CommonID:DIR_73959709,ID:16936115,SiteID:14,Type:part,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775111,name:Ⅱ 分报告,ShortName:,SubName:,EnTitle:Ⅱ Sub Reports,EnShortTitle:,EnSubTitle:,Level:1,BookId:16936098,AbstractCH:,AbstractEN:,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936114,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:N,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:b120260701X20254922001_002,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:29.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:Ⅱ 分报告,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:Ⅱ 分报告,_RowNo:7
Ⅱ 分报告
CommonID:DIR_73959789,ID:16936117,SiteID:14,Type:part,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775112,name:Ⅲ 热点篇,ShortName:,SubName:,EnTitle:Ⅲ Hot Topics Reports,EnShortTitle:,EnSubTitle:,Level:1,BookId:16936098,AbstractCH:,AbstractEN:,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936116,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:N,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:b120260701X20254922001_003,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:31.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:Ⅲ 热点篇,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:Ⅲ 热点篇,_RowNo:8
Ⅲ 热点篇
CommonID:DIR_73959849,ID:16936119,SiteID:14,Type:part,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775113,name:Ⅳ 案例篇,ShortName:,SubName:,EnTitle:Ⅳ Case Studies,EnShortTitle:,EnSubTitle:,Level:1,BookId:16936098,AbstractCH:,AbstractEN:,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936118,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:N,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:b120260701X20254922001_004,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:32.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:Ⅳ 案例篇,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:Ⅳ 案例篇,_RowNo:9
Ⅳ 案例篇
CommonID:DIR_73959850,ID:16936121,SiteID:14,Type:backAidText,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775114,name:Abstract,ShortName:,SubName:,EnTitle:null,EnShortTitle:null,EnSubTitle:null,Level:0,BookId:16936098,AbstractCH:null,AbstractEN:null,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936120,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:Y,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:null,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:32.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:Abstract,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:Abstract,_RowNo:10
CommonID:DIR_73959851,ID:16936123,SiteID:14,Type:backAidText,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775115,name:Contents,ShortName:,SubName:,EnTitle:null,EnShortTitle:null,EnSubTitle:null,Level:0,BookId:16936098,AbstractCH:null,AbstractEN:null,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936122,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:Y,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:null,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:32.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:Contents,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:Contents,_RowNo:11
CommonID:DIR_73959852,ID:16936125,SiteID:14,Type:backAidText,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775116,name:皮书,ShortName:,SubName:,EnTitle:null,EnShortTitle:null,EnSubTitle:null,Level:0,BookId:16936098,AbstractCH:null,AbstractEN:null,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936124,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:Y,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:null,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:32.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:皮书,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:皮书,_RowNo:12
CommonID:DIR_73959853,ID:16936127,SiteID:14,Type:backAidText,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775117,name:皮书数据库,ShortName:,SubName:,EnTitle:null,EnShortTitle:null,EnSubTitle:null,Level:0,BookId:16936098,AbstractCH:null,AbstractEN:null,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936126,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:Y,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:null,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:32.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:皮书数据库,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:皮书数据库,_RowNo:13
CommonID:DIR_73959854,ID:16936131,SiteID:14,Type:backAidText,Code:null,ParentId:0,InnerCode:775118,name:法律声明,ShortName:,SubName:,EnTitle:null,EnShortTitle:null,EnSubTitle:null,Level:0,BookId:16936098,AbstractCH:null,AbstractEN:null,KeyWords:null,EKeyWords:null,SubjectWords:null,LiteratureId:16936130,Fileref:null,OrderFlag:0,IsLeaf:Y,PubDate:null,FindDate:null,IssueDate:null,DocType:null,ProductSeries:null,Doi:null,InstanceID:0,MinNodeSearch:null,XmlID:null,Prop1:null,Prop2:null,Prop3:null,prop4:null,AddUser:admin,AddTime:2026-09-18 17:51:32.0,ModifyUser:null,ModifyTime:2026-10-11 10:59:34.0,HitCount:0,ShowType:putong,LogoID:0,PdfID:0,DownCount:0,AuthorInfos:null,BookPublishDate:2026-05-01 00:00:00.0,SearchTitle:法律声明,ISBN:978-7-5228-7188-2,BookTitle:北京高等教育发展报告（2025～2026）,BookStatus:7,AllowDownload:Y,BookVersionNum:null,researchorg:null,CopyRightDate:null,ExcellentPeriod:null,PrizeLevel:null,IsExcellence:null,ContentClass:null,IsDisabled:N,SearchTitle_2:法律声明,_RowNo:14
您现在所在的位置：
京公网安备11010202003507号